Trẻ sơ sinh tuy có đầy đủ các cơ quan như người lớn nhưng hoàn toàn
không phải là một người lớn thu nhỏ. Các cơ quan trong cơ thể bé còn rất
non nớt và dễ bị tổn thương do chưa thể hoạt động hoàn hảo như người
lớn. Cấu trúc của một số cơ quan cũng chưa hoàn chỉnh. Da của trẻ em
cũng vậy. Nếu da của cơ thể trưởng thành có độ đàn hồi cao nhờ một hệ
thống những sợi collagen thì da của trẻ cũng có độ đàn hồi ấy, tuy nhiên
những sợi collagen này nhỏ hơn rất nhiều lần, chức năng chống chọi với
mọi tổn hại cũng thấp hơn nhiều lần so với người lớn.
Khô da nứt nẻ
Da của trẻ chưa có lớp bã nhờn, đây là điểm khác biệt rất quan trọng
so với da của người lớn. Chính các đặc điểm trên làm cho da bé dễ bị ảnh
hưởng bởi không khí lạnh và khô hơn người lớn. Các bé sẽ nhanh chóng bị
khô da và môi ngay khi trời chuyển lạnh. Đặc biệt là mùa đông ở miền
Bắc, các bé thường bị nẻ má và môi. Khi môi nứt nẻ, thậm chí rỉ máu, bé
sẽ đau đớn và khó chịu, điều này làm bé giảm bú vì khó bú. Nếu không
chăm sóc kỹ, vết nứt sẽ lâu lành và bé có thể bị sụt cân. Không riêng gì
môi, những bé có dùng tã, trong giai đoạn này rất dễ bị hăm tã.
Tổn thương do hăm tã
Đây là tổn thương thường gặp mà trẻ nào cũng bị đặc biệt là mùa đông
do thời tiết lạnh các bà mẹ sợ trẻ lạnh nên luôn quấn tã kín, không thay
rửa thường xuyên. Nếu không kịp thời thay tã sau khi đại tiểu tiện thì
do sự kích ứng của nước tiểu, phân và tã lót ướt ngấm vào, da vùng mông,
bộ phận sinh dục ngoài cũng như phía trong đùi dễ bị mẩn đỏ và hăm loét
(chảy nước và loét hoặc bong da) gây cho trẻ ngứa ngáy khó chịu, quấy
khóc, ăn ngủ kém. Những trẻ đã xuất hiện hăm hoặc da có mủ, cần kịp thời
điều trị. Cụ thể, sau mỗi lần đại tiểu tiện cần rửa sạch vùng mông nhẹ
nhàng lau khô, sau đó bôi thuốc chống hăm loét dành cho trẻ em. Chú ý
không được bôi phấn rôm vào vùng hăm loét vì sẽ làm vùng bị viêm hút
nước nhiều hơn, bệnh tình càng nặng thêm.
Không bôi phấn rôm vào nơi hăm loét.
Bé bị cứt trâu trên đầu
Trên đầu bé sở dĩ mọc cứt trâu là do các bà mẹ không dám đụng đến
thóp của bé, càng không dám gội mạnh, thời gian dài cứt trâu sẽ tích
nhiều thành một tầng dày, như vậy vừa mất vệ sinh, vừa mất thẩm mỹ. Thực
ra phương pháp làm sạch cứt trâu trên đầu rất đơn giản, có thể dùng dầu
thực vật bôi lên rồi gội sạch. Cụ thể: dùng dầu gội đã làm nóng trước,
chờ khi dầu nguội đem dầu đó bôi lên đầu chỗ có cứt trâu, sau một ngày
dùng lược nhỏ chải nhè nhẹ, từ từ cứt trâu trên đầu sẽ bong ra. Sau đó
dùng dầu gội (dầu dùng cho bé) và nước ấm để gội sạch đầu. Đối với trẻ
có lớp cứt trâu dày cần làm vài lần mới hết được. Chú ý động tác làm
sạch cứt trâu trên da đầu phải nhẹ nhàng, không được dùng lược chải
mạnh, càng không được dùng móng tay cậy mạnh sẽ làm tổn thương da đầu.
Chăm sóc da cho bé đúng cách thế nào?
Trong mùa lạnh, bé nên được lau bằng nước ấm, lau nhẹ nhàng không chà
xát kỳ cọ mạnh lên vùng da bị khô nẻ, nhất là những nơi đã bị hăm, nứt
nên được vệ sinh sạch sẽ. Cần chú ý nước tắm cho bé phải là nước ấm vừa
phải, không nên nghĩ rằng trời lạnh thì cần nước nóng hơn bình thường.
Vì nước quá nóng cũng là nguyên nhân làm cho da bé mất nước nhiều hơn.
Khi tắm cho bé không nên lạm dụng xà phòng, vì hoạt chất tẩy rửa của
chúng càng tẩy mất chất nhờn trên da nhanh hơn, điều này càng làm da
thêm khô. Có thể pha vài hạt muối vào nước ấm, độ muối thật loãng vừa
giúp da sạch sẽ vừa ngăn ngừa cho da của bé không bị nhiễm khuẩn côn
trùng cắn đốt. Bên cạnh việc vệ sinh cơ thể hàng ngày, khi trẻ bị khô
da, các bà mẹ cần sử dụng thêm những loại thuốc bôi chống khô da theo
chỉ định của bác sĩ. Chú ý chọn những loại thuốc không chứa chất bảo
quản, chất tạo màu, chất tạo mùi để tránh gây dị ứng cho da trẻ.
BS. Trần Kim Anh
Theo báo SKĐS