Bệnh cảm cúm: chúng
tôi nhớ hồi còn bé, khi còn đi học phổ thông, cứ mỗi lần gió heo may về
là nhà trường lại tổ chức nhỏ nước tỏi vào mũi chúng tôi để phòng tránh
bệnh cúm. Đúng vậy, dịch cúm thường xảy ra vào mùa đông, người mắc bệnh
cúm thường hay nhức đầu sổ mũi và đau ê ẩm hết cả người. Bệnh rất hay
lây, chỉ cần một người trong gia đình hay một học viên bị cúm là cả gia
đình và cả lớp học bị cúm. Bệnh lây nhanh, khởi phát nhanh nhưng cũng
chỉ vài ngày là hết, bệnh nhân chỉ cần nghỉ ngơi, uống thuốc hạ sốt, ăn
cháo và uống vitamin C hay nước chanh để tăng cường sức đề kháng là đủ.
Hồi nhỏ, chúng tôi chưa thấy ai chết vì cúm. Sau này, đọc lại thấy có
những đại dịch cúm như đại dịch cúm năm 1918 xảy ra ở châu Âu sau chiến
tranh thế giới thứ nhất làm hàng triệu người chết hay như dịch cúm AH1N1
vừa qua cũng thấy ghê thật. Bệnh có tốc độ lây lan khá nhanh và chủ yếu
là lây qua đường hô hấp, do hít phải không khí có chứa virút gây bệnh
cúm. Phòng ngừa tốt nhất là cách ly bệnh nhân, tránh tiếp xúc với người
bị bệnh.
Bệnh viêm phổi: cha tôi khi còn sống cứ mỗi khi mùa
đông đến là phải mua cho chúng tôi vài cái khăn len để giữ cho ấm cổ.
Bệnh hay xảy ra khi cơ thể bị lạnh, bệnh nhân sốt cao, ho nhiều có đàm
đặc màu vàng hay vàng xanh tùy theo loại vi trùng gây viêm phổi. Bệnh
hay do phế cầu trùng gây ra, nếu không được điều trị kịp thời bệnh nhân
có thể tử vong do các biến chứng như áp-xe phổi, tràn mủ màng phổi, suy
kiệt… Điều trị chủ yếu là dùng thuốc kháng sinh, hạ sốt và nâng đỡ cơ
thể, trường hợp nặng phải cho bệnh nhập bệnh viện và điều trị tại đơn vị
săn sóc đặc biệt. Bệnh có thể lây do tiếp xúc qua đường không khí.
Bệnh viêm đa khớp dạng thấp: bệnh này do vi trùng
Streptococus Béta Hemolytic gây ra. Bắt đầu từ viêm họng, bệnh sẽ gây ra
biến chứng trên khớp, trên thận và trên tim. Khớp sưng đỏ, nóng đau, có
khi biến dạng và rất hay tái phát. Phòng ngừa bằng cách đừng để viêm
họng, vệ sinh răng miệng và uống kháng sinh dự phòng khi mùa đông đến ở
những người có nguy cơ cao hoặc có tiền sử bị viêm đa khớp dạng thấp.
Bệnh hen phế quản: mùa đông đến là những bệnh nhân
bị hen phế quản mà dân gia còn gọi là suyễn cũng rất lo lắng. Vì trời
lạnh, kèm theo ô nhiễm môi trường và những căng thẳng trong cuộc mư sinh
vì những ngày giáp tết làm bệnh hay bộc phát và nặng hơn so với các mùa
khác trong năm. Những cơn khó thở và ho hay xảy ra về đêm làm bệnh nhân
mệt mỏi và lo âu. Để điều trị dứt hẳn hoàn toàn bệnh rất khó vì đây là
một trong những dạng bệnh có tính di truyền và tự miễn, tuy nhiên có thể
làm bệnh giảm dần những cơn khó thở bệnh nhân có thể sử dụng các loại
thuốc làm giãn phế quản, tăng cường sức đề kháng và nhất là giữ cho cơ
thể ấm không bị nhiễm lạnh, nhất là tuyệt đối không hút thuốc lá, môi
trường sống phải trong lành và tránh những stress do cuộc sống gây ra.
Các loại bệnh về mạch máu: trời lạnh, nếu không gữ
ấm cho cơ thể các mạch máu có thể bị co lại, đặc biệt là các động mạch
ngoại biên dễ làm bộc phát những bệnh về động mạch trên những người có
cơ địa dễ bị bệnh như: viêm tắc động mạch, đái tháo đường, xơ vữa động
mạch… Bệnh làm bệnh nhân bị đau nhiều ở đầu các ngón tay và ngón chân,
có thể kèm theo tím tái, nặng hơn bệnh nhân sẽ bị hoại tử đầu ngón tay
và chân hoặc cả bàn chân nữa. Điều trị chủ yếu là phải giữ ấm cho bệnh
nhân, sử dụng các loại thuốc giảm đau và giãn mạch máu.
PGS.TS. NGUYỄN HOÀI NAM