Vì sao trẻ bị điếc?
Có nhiều lý do khiến trẻ bị điếc nhưng các bác sĩ thường chú ý đến những nguyên nhân sau:
– Khi mang thai: Nếu mẹ
bị viêm nhiễm Rubella lúc thai nghén thì chắc chắn khi sinh ra, con cũng
sẽ bị điếc. Đặc biệt, nếu người mẹ có sử dụng thuốc kháng sinh nhóm
aminoglycosid như Streptomycin, Dihydrostreptomycin, Neomycin,Kanamycin…
sẽ gây độc với ốc tai thai nhi. Ngoài ra, mẹ bị nhiễm các chất độc như
thuốc chữa bệnh, rượu, thuốc lá, ma túy… cũng là nguyên nhân khiến con
bị điếc.
– Trong quá trình sinh: Các tai biến trong quá trình chào đời như sinh non, ngạt thở, sinh khó, bị vàng da… đều có thể dẫn đến nguy cơ trẻ bị điếc.
– Khi trẻ chào đời: Trẻ
sinh ra bị các bệnh như viêm màng não, viêm phổi, viêm tai, nhiễm độc…
ảnh hưởng tới tai trong do độc tố của một số vi khuẩn gây bệnh, các
thuốc phải sử dụng như kháng sinh gentamycin, neomycin…
Bên cạnh đó, yếu tố di truyền ở bố mẹ hoặc ông bà (bị điếc) thì lúc sinh ra, khả năng trẻ cũng dễ mắc hiện tượng nghe kém.
Cách phát hiện
Từ tháng thứ tư trở đi, bé có thể nhận
biết được các âm thanh xung quanh. Sự nhận biết này sẽ phát triển theo
tuổi của trẻ. Để kiểm tra xem bé có bị điếc hay không, người lớn có thể
tạo ra những tiếng động lớn, nếu trẻ quay đầu về hướng phát ra âm thanh,
thính giác của bé hoàn toàn bình thường. Đến sáu tháng tuổi, trẻ bắt
đầu bập bẹ nói. Từ 7 đến 9 tháng tuổi, trẻ đã có khả năng cầm được một
đồ vật trên tay, và rất thích vỗ hai tay vào đồ vật cho kêu và bắt đầu
có thể bập bẹ gọi bố, mẹ… Nếu trẻ không có những biểu hiện trên, bạn nên
đưa bé đi khám ngay. Ngoài ra, khi thấy trẻ có một trong các dấu hiệu
sau, cha mẹ cần lưu ý và đưa bé tới bệnh viện để kiểm tra xem trẻ
có nghe kém không:
– Không phản ứng với tiếng động lớn đột ngột.
– Không bị đánh thức bởi tiếng ồn.
– Không xoay đầu theo hướng giọng nói của người thân.
– Không làm theo hoặc không hiểu các hướng dẫn của bạn.
– Khó khăn trong phát triển ngôn ngữ.
– Nói to hoặc không sử dụng kỹ năng ngôn ngữ thích hợp theo tuổi.
Phòng ngừa thế nào?
Muốn phòng tránh cho trẻ khỏi bị điếc, cần làm tốt các việc sau:
* Tiêm Phòng: Cho con
tiêm phòng theo chương trình tiêm chủng mở rộng đầy đủ, thận trọng khi
dùng thuốc cho trẻ, tuyệt đối tránh các loại thuốc gây ngộ độc cho tai,
khám và điều trị triệt để các nhiễm khuẩn tai, dùng dụng cụ bảo hộ lao
động và cải thiện điều kiện lao động tránh tác hại của tiếng ồn…
* Khi mang thai: Chích
ngừa Rubella cho phụ nữ trong tuổi sinh đẻ, tránh dùng các thuốc kháng
sinh, đặc biệt là những loại thuốc thuốc nhóm aminoglycosid.
* Chăm sóc trẻ: Khi chăm
sóc tai cho trẻ, nhất là trẻ sơ sinh, cha mẹ lưu ý phải hết sức cẩn
trọng không nên dùng tăm bông để lấy ráy tai cho bé thường xuyên. Chỉ
một sơ suất nhỏ của bạn có thể đẩy ráy tai vào sâu bên trong hoặc gây
tổn thương tai trong, gây đau đớn và làm giảm khả năng nghe của trẻ.
* Hạn chế dùng tai nghe: Bé
dùng tai nghe thường xuyên cũng có thể gây điếc. Vì thế, nếu bé muốn
nghe nhạc, chơi game hay học tiếng Anh, bạn khuyến khích con mở loa vừa
phải và nghe bằng loa ngoài. Ngay cả khi dùng điện thoại, mẹ cũng tập
cho con nghe loa ngoài, hoặc nghe trong thời gian ngắn. Không để bé tự
do dùng tai nghe với bất kỳ lý do gì trong một thời gian dài, hoặc buôn
điện thoại. Hạn chế, tránh để bé nghe bằng tai ngoài với những âm thanh
lớn thường xuyên, có thể giảm thính lực vĩnh viễn.
* Trang sức đeo tai: Đối
với bé gái, không nên cho sử dụng các loại trang sức đeo tai qúa sớm,
đặc biệt loại hoa tai bằng nhựa hoặc không rõ nguồn gốc chất liệu dễ gây
nhiễm trùng lỗ tai của trẻ.
* Tạo môi trường không ồn ào: Tiếng
ồn là một trong những thủ phạm gây điếc cho trẻ em. Vì vậy, hãy tạo môi
trường yên tĩnh cho trẻ. Trong phòng có trẻ, nên vặn nhỏ 1 – 2 nấc
chỉnh âm của vô tuyến, đài… so với mức người lớn thường nghe, không đặt
các máy gây ồn, không xô đẩy đồ đạc, quát tháo, nói cười quá to.
Điều trị bệnh
Trẻ bị điếc do di truyền hay bẩm sinh thì
có thể chữa khỏi nếu được phát hiện và điều trị sớm. Còn trẻ bị điếc
do mắc bệnh quai bị, chấn thương đầu, viêm tai giữa, viêm màng não… cũng
có thể chữa khỏi nhưng mất nhiều thời gian và khó khăn hơn. Tuỳ thuộc
vào mức độ và nguyên nhân gây điếc, các bác sĩ sẽ có cách điều trị khác
nhau. Nếu trẻ bị bệnh lý ở ống tai ngoài thì nhất định phải điều trị
viêm ống tai ngoài. Nếu bị viêm tai giữa, trẻ sẽ được chỉ định phẫu
thuật bệnh tích của tai giữa, vá lại phần màng nhĩ thủng. Trường hợp bị
điếc nặng, điếc sâu không còn phương pháp cứu chữa được thì cha mẹ nên
cấy ốc tai cho trẻ. Tuy nhiên, chi phí một lần cấy ốc tai rất cao
(khoảng 500 triệu), rất khó khăn cho những gia đình có mức thu nhập
trung bình. Nếu 1 tai tốt, 1 tai điếc đặc thì không cần cấy điện ốc tai
mà người ta cấy đường xương (phẫu thuật BAHA ) ít tốn hơn nhiều, chi
phí khoảng 5 – 6 ngàn USD.
Thạc sĩ Thuý Minh cũng cho biết, trẻ
bị điếc càng được phát hiện sớm và điều trị kịp thời càng có khả năng
phục hồi cao, nhất là dưới 2 tuổi. Do vậy, khi thấy con mình có dấu hiệu
bị điếc, cha mẹ phải cho trẻ đi khám ngay. Tại Hà Nội, có
thể đưa trẻ đến BV Xanh Pôn, BV Tai Mũi Họng TƯ. Tại TP.Hồ Chí Minh, có
thể đến BV Tai Mũi Họng, BV Nhi Đồng 1… để khám bằng việc kiểm tra
thính lực với kỹ thuật đo âm ốc tai (OAE) và đo đáp ứng thính giác thân
não (ABR) để phát hiện tật điếc ngay cả khi dưới 6 tháng tuổi. Kỹ thuật
này được tiến hành khi trẻ đang ngủ hoặc nằm yên, không đau và rất an
toàn.
Tường Lâm (bau.vn)